Τι ακριβώς σημαίνει» να μάθουμε να ζούμε με τους σεισμούς»;

Τίποτε απολύτως. Το κάνουμε ήδη, εδώ και πάρα πολλους αιώνες.Οπως το κάνουν οι Γιαπωνέζοι, οι κάτοικοι της δυτικής ακτής των Ηνωμένων Πολιτειών και βεβαίως όλοι οι κάτοικοι σεισμογενών περιοχών.Μπορεί να υπάρχουν διαφορές στην αντιμετώπισή τους, στην οργάνωση των κοινωνιών απέναντι σε παροδικά αλλά έντονα φυσικά φαινόμενα, αλλά όταν περιμένεις έναν τυφώνα, τους μουσώνες,ένα σεισμικό ρήγμα και ένα τεράστιο θαλάσσιο κύμα , άπαξ τουλάχιστον στη διάρκεια μιάς ανθρώπινης ζωής, αντιμετωπίζεις διαφορετικά την ζωή, κι εσύ και οι γύρω σου.Παίζεις, ας πούμε, συχνότερα τυχερά παιχνίδια.Δεν προγραμματίζεις εύκολα, αλλα είτε αφιερώνεσαι παθιασμένα στις επιχειρήσεις είτε διαχειρίζεσαι τα πάντα σαν να είναι κρίσεις που πρέπει να ξεπεράσεις. Δεν είμαι καθόλου σίγουρος τι λογής αυτοκρατορίες θα κατασκεύαζαν οι δυτικοευρωπαίοι άν είχαν κατα νού το ενδεχόμενο έξη και επτά ρίχτερ κάθε δέκα  χρόνια.

Και τα ρήγματα;

Οι μεσογειακοί πολιτισμοί δημιουργήθηκαν πάνω σε κάποια τερατώδη ρήγματα του γήινου φλοιού.Ηδη εδώ και δεκαπέντε αιώνες είχαν καταλήξει ότι υπάρχει αλληλεπίδραση σε ανόμοιες και μακρυνές μεταξύ τους χώρες.Εάν διαβάσετε Ιωάννη Λυδό,που έγραψε και περι σεισμών, γύρω στα 530 μΧ, θα ανακαλύψετε ότι ήξερε μιά χαρά το ρήγμα της ανατολίας.Βέβαια δεν μιλάει γιά ρήγμα, αλλα γιά ωροσκόπια χωρών που έχουν ανάλογη μοίρα. Αν γίνει σεισμός λόγου χάρη, στην Ιεράπολη, στο Παμούκκαλε, θα γίνει και στην Αθήνα. Τέτοια πράγματα.Οι χώρες έχουν τη μοίρα τους. Τον πλανήτη και το πεπρωμένο τους. Αλλες ξηραίνονται ,αλλες θέλουν προσοχή όταν παραβρέχονται.Αυτα, φρόντισαν οι ορθολογιστές μετά τον διαφωτισμό, να μας τα περάσουν ως γελοία κατασκευάσματα μιάς ανερμάτιστης εποχής,ενώ πρόκειται γιά τους μηχανισμούς κοινωνικής προστασίας άλλων εποχών, που δεν ήθελαν οι άνθρωποί τους να πεθαίνουν στα τρελάδικα.

Οπου υπάρχουν πολλοί γιατροί, υπάρχουν πολλές αρρώστειες..

Ευτυχώς το είπε  αρχαίος Ελλην συγγραφέας, επομένως αποφεύγω την κατηγορία της σχηματοποίησης. Απαρχή μεγάλης προόδου και ταυτόχρονα μεγάλων δεινών στην ανθρώπινη φρόνηση, αποτελεί η εξειδίκευση.Αν έχεις επαφή με το σύνολο της φύσης,η επαφή αυτή θα είναι συναισθηματική, ρηχή και ασταθής. Αν γίνεις ειδικός πάνω στα διαφανα πτερύγια της λιβελούλας, δεν θα σου ξεφεύγει κανένα στατιστικό τους στοιχείο, αλλά κινδυνεύεις να θεωρείς καλόν και φιλέσπλάγχνο τον Χίτλερ. Υπερβάλω επίτηδες, γιά να δείξω το πρόβλημα. Παρατηρώ ότι περί σεισμών μιλούν σεισμολόγοι, γεωλόγοι, φυσικοί, μετεωρολόγοι, μαθηματικοί και μηχανικοί.Μιλούν και μιλούν επί παντός του σεισμικού επιστητού. Επειδή η επιστημονική τους γλώσσα υπακούει στα πανεπιστημιακά ιδιόλεκτα,ειναι προφανώς απρόσιτη στους επιστήμονες της άλλης disciplina. Αποτέλεσμα: ένας ψάχνει ρήγματα ως παραπροϊόν έρευνάς του γιά τον γήινο φλοιο, άλλος ψάχνει ρήγματα επειδή γυρευει πετρέλαιο,άλλος μετράει σεισμούς γιά να επιβεβαιώσει ή να απορρίψει ένα μαθηματικό μοντέλο που επιδιώκει να το αποδώσει στους μελλοντικούς αιώνες ως «μοντέλο Γκουργκούσεβιτς» ή πώς τον λένε.Ετσι, όλοι έχουν δίκιο. Και άδικο ταυτόχρονα.Κι επειδή η επιστήμη είναι καλή και άγια, αλλά στηρίζεται πάνω απ όλα στην καλυτέρευση της αμέσως παλαιότερης γνώσης, η απαξίωση των προηγουμένων γενεών, πάει σύννεφο. Επίσης, η επιστήμη ποτέ δεν ερευνά αυτό που δεν καταλαβαίνει ,επομένως πράγματα γνωστά και στα παιδάκια, όπως η σιωπή των αμνών ή το γάβγισμα των σκύλων προσεισμικά, βρίσκεται εκτός ερευνητικής διαδικασίας.Πρέπει να  αποδειχθεί. Οχι το γάβγισμα, ο τρόπος επιστημονικής προσέγγισης.

Με τέτοια και με άλλα..

…δεν απορώ που έχουμε γεμίσει τον κενό χώρο, ανάμεσα στην επιστημονική απόδειξη και στην ηρεμία του πνεύματος, με του κόσμου τις θεοσημείες, τις μαντείες, τις προβλέψεις, την ανατολική σκέψη, τις χαρτορίχτρες και τους ανάδρομους Ερμήδες.Και πάλι όλοι είναι ευχαριστημένοι.Κάποια στιγμή στη θέση του καπιταλισμού, του σοσιαλισμού και άλλων χιλίων τετρακοσίων- ισμών, θα υπάρξει ένας και μόνον -ισμός που θα λέγεται ελληνιστί «σκραπισμός». Εκ του  scrap ,των μεταλλικών αχρήστων υλών που ανακυκλώνονται.Ηδη μέσα μας, είμαστε, αναλόγως συνθηκών και παιδείας, σκραπιστές από τριάντα έως ενενήντα τοις εκατό.Η πραγματική σκέψη που αφιερώνουμε γιά ένα ζήτημα, σπανίως περνάει τα μερικά δευτερόλεπτα την ημέρα. Τι λέω ο αισιόδοξος! τον μήνα! τα υπολοιπα είναι κομμάτια και θρύψαλα μιάς μη παραγωγικής διαδικασίας που μιμείται την σκέψη. Αλλοιώς δεν θα έφευγαν τόσοι άνθρωποι απο τα μπαλκόνια, πιστέυοντας ότι θα πετάξουν με κάθε κούνημα της γής στα πεντέμιση ρίχτερ.Και δεν θα πίστευε κανένας κανέναν σεισμολόγο, ακούγοντάς τον ότι «δεν ανησυχεί».Παρομοίως θα αγνοούσαμε και τους κινδυνολόγους.

Επομένως, ζούμε ή δεν ζούμε με τους σεισμούς; αποφάσισε..

Προσοχή: ζούμε. Αλλά δεν μαθαίνουμε.Δεν είμαστε συγκεντρωμένοι. Δεν τους θεωρούμε πρόβλημα, αλλα μέρος του κισμέτ  των καιρών και του κάρμα των ανθρώπων.Οι σεισμοί, ξέρετε, δεν είναι ζήτημα του κράτους, των επιστημόνων, της τηλεόρασης και κυρίως, δεν είναι ζήτημα των πολιτών. Είναι τυπικό ζήτημα της φύσης.Ας ξεκινήσουμε από αυτό.Διότι σημαίνει πώς μπαίνουν ,ως ζήτημα, στην συνέχεια της μυθιστορίας του πύργου της Βαβέλ.Της σύγκρουσης του ανθρώπου με τηνφύση.Οπου σχεδόν ποτέ οι άνθρωποι δεν κάνουνε save την ώρα που διαχειρίζονται ένα αρχείο, επομένως συχνά χα΄νουν όλα τα ενδιάμεσα στοιχεία.Οι σεισμοί υπάρχουν γιά τον άνθρωπο από την στιγμή που τα κτίσματά του ξεπερνάνε σε μάζα, σε όγκο και σε σύνθεση ένα συγκεκριμένο επίπεδο προδιαγραφών.Γιατί δεν έμεινε στην ιστορία κανένας εφτάρης σεισμός του 3000 πΧ; γιά τον ίδιο λόγο που έμειναν αλησμόνητοι καμία τριανταριά εφτάρηδες στους τελευταίους δύο αιώνες: είχαν τί να γκρεμίσουν.Επομένως..

Επομένως;

Αφήστε τις φιλοσοφίες και τις προβλέψεις.Οι άνθρωποι ξέρουν να ζήσουν με τους σεισμούς,θέλουν δε θέλουν.Οι μηχανικοί, οι πολεοδόμοι, οι κατασκευαστές είναι που πρέπει να μάθουν να ζούνε μαζί τους. Αυτοί έχουν τη σχετική εντολή. Η άν δεν την έχουν, να την πάρουν από τους πολιτικούς.Τελειώσαμε.

[2003]

Advertisements